ابعاد مختلف حق شرط، معاهدات حقوق بشری و تحلیلی اجمالی بر حق شرط کشورهای اسلامی بر کنوانسیون منع تبعیض علیه زنان

نوع مقاله: مقاله علمی- پژوهشی مستقل

نویسنده

معاون اداره کل حقوق بشر وزارت امورخارجه و پژوهشگر حقوق بشر

چکیده

ملل جهان در قرون معاصر توجه بیشتری به اصول مسالم تآمیز زیست جمع ی نموده است. نخستین قواعد مشترک به صورت عرف و رویه های عرفی در سطح  بین المللی پدیدار شد که کشورها با سوابق و ریشه های تاریخی و فرهنگی مختلف عموماً ملزم به اجرای آن ها در روابط خود با یکدیگر شدند.حقوق بین الملل با رشد فزایندة معاهدات وارد عصر جدیدی از تاریخ طولانی خود شد. معاهدات بس یاری پیرامون موضوعات مختلف جهان راجع به امنیت، خلع سلاح، حقوق بشر، توسعه و محیط زیست تدوین و تصویب شد. یکی از مهمترین مسائل مربوط به معاهدات، عدم توافق کامل همه کشورها با همه مفاد معاهدات بوده است. از سوی دیگر دو عنصر حاکمیت کشورها و رضایت آن ها از اصول خدش ه ناپذ یر حا کم بر حقوق ب ین الملل ی از جمله حقوق معاهدات می باشد. در این میان پیش بینی حق شرط برای تشویق کشورها به پیوستن به معاهدات با حفظ اصول اساسی نظام های داخلی خود شکل گرفت. عهدنامه راجع به معاهدات موسوم به عهدنام ههای وین در مواد 16 تا 23 خود حق شرط را طبق موازین مشخصی برای کشورها تدوین نموده است . اعمال حق شرط توسط کشورها به معاهدات مختلف چالش هایی را به وی ژه در حوز ة حقوق بشر ایجاد نموده است .کشورها و سازما نهای بین المللی هر کدام نظرات مختلفی راجع به وضعیت حق شرط و آثار حقوقی آن دارند. این مقاله درصدد است، موضوع حق شرط  ه ویژه در باب معاهدات حقوق بشری را اجمالاً تشریح نموده و در پایان نمون های از حق شرط های کشورهای اسلامی است که به کنوانسیون منع تبعیض علیه زن را همراه با تحلیلی مختصر ارائه نماید.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Reserves to Human Rights Treaties: The Islamic Countries Clauses to CEDAW

نویسنده [English]

  • Mostafa Alaei
Deputy, General Director of Human Rights, MFA, Tehran, Iran.
چکیده [English]

Uses of force and solving international disputes through coercive measures have plagued human societies for centuries. The emerging of International Community as a consequence of rapid global developments in 19th and 20th centuries have contributed immensely to the development of international law and growing number of treaties.
This process chiefly aimed to prevent international belligerence including armed conflicts through encouraging, with all strength, the member states to sign and ratify treaties in many areas particularly the norm setting ones. On the other hand, the major challenge, in this domain, is the number of substantive reservations that could otherwise undermine or even threaten the object and purpose of those treaties. In this context, the treaty-based organs monitoring the implementation of international instruments have played major role in preserving their integrity through working to ensure the legality and validity of reservations. Hence, these organs continued to consolidate the development of international law in this manner, though their right to interpret the validity of reservations met with mixed reactions at the international level. Of great importance, in this regard, is the wide range of reservations submitted by the Islamic countries to the CEDAW which revealed new dimensions. One of the distinctive features of these reservations is the emphasis on the inviolability of Islamic Sharia in the international legal system.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Human rights
  • Women
  • Islamic countries
  • CEDAW
1. محمدرضا ضیایی بیگدلی: حقوق معاهدات بین‌المللی، چاپ چهارم، کتابخانه گنج دانش، ص9.

2. عهدنامه وین در مورد حقوق معاهدات (قسمت الفف بند1، ماده 2) Viena Counvetion on the Low of Treaties

3. هدایت‌الله فلسفی، حقوق بین‌المللی معاهدات (تهران، نشر نو، 1379) ص 248.

4. مصطفی فضائلی، شروط غیر معتبر و آثار حقوقی آن در کنوانسیون رفع کلیه اشکال تبعیض علیه زنان، دفتر مطالعات و تحقیقات زنان، ص 20.

5. هدایت‌الله فلسفی، همان ص 20.

6. P.M DVPUY: Droit International public, Dalloz, 4ee`d, 1998, P.247

8. دکتر محمدرضا رضایی بیگدلی، حقوق معاهدات بین‌المللی چاپ چهارم، کتابخانه گنج دانش، ص 94

9. مصطفی فضائلی، شروط غیر معتبر و آثار حقوقی آن در کنوانسیون رفع کلیه اشکال تبعیض علیه زنان، دفتر مطالعات و تحقیقات زنان، ص 14.

10. رجوع کنید به CEDAW /C / 1997 / 4

11. هدایت‌الله فلسفی، حقوق بین‌المللی معاهدات (تهران، نشر نو، 1379) ص 235-341.

12. Reservations to the genocide convention case (1951) ICJ.

13. Reservation (Low)- Wikipedia, the free enclopedia, P. 2

14. Anthony Aust, modern treaty law and practice, Cambridge university press, 2004, P.119

15. General Comment No. 24 (52) adobted 2 NOV. 1994. Op.cit.

16. J. Klabbers, Accepting the Unacceptable? A new Nordic approach to reservations to Moltilateral Treaties, 69. Nordic Journal of International law 2000, PP 174-193.

17. مصطفی فضائلی، شروط غیر معتبر و آثار حقوقی آن در کنوانسیون رفع کلیه اشکال تبعیض علیه زنان، دفتر مطالعات و تحقیقات زنان، ص 5.

18. Official Records of the General Assembly, Fifty-first session Supplement No. 10(A/S1/10), chap. V1, Para, 137

19. مصطفی فضائلی، شروط غیر معتبر و آثار حقوقی آن در کنوانسیون رفع کلیه اشکال تبعیض علیه زنان، دفتر مطالعات و تحقیقات زنان، ص 55.