فصلنامه مطالعات بین‌ المللی

فصلنامه مطالعات بین‌ المللی

ضمانت اجرای نقض حقوق بین‌الملل محیط زیست در مخاصمات مسلحانه بین‌المللی: موردکاوی خسارات وارده به محیط زیست اوکراین در جنگ علیه روسیه

نوع مقاله : مقاله علمی- پژوهشی مستخرج از رساله

نویسندگان
1 گروه حقوق، واحد تهران شرق، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
2 دانشجوی دکتری تخصصی حقوق بین الملل عمومی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
10.22034/isj.2026.481859.2237
چکیده
محیط‌زیست به عنوان بستر اصلی رشد و توسعه نوع بشر از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است، به‌ویژه در دوران معاصر که درک انسان از ارتباط ناگسستنی با محیط‌زیست افزایش یافته است. حقوق بین‌الملل نوین، همگام با پیشرفت خود، حفاظت از محیط‌زیست را در اولویت قرار داده است. هر چند مسائل محیط‌زیستی هنوز در بسیاری از قوانین به‌ صورت مستقل پیش‌بینی نشده‌اند، اما اهمیت و جایگاه خود را به‌تدریج پیدا کرده‌اند. محیط‌زیست بسیار آسیب‌پذیر است و کوچکترین خسارت به-آن می‌تواند تأثیرات مخرب و طولانی‌مدتی به‌‌جا بگذارد. جنگ روسیه علیه اوکراین که از سال 2022 ادامه داشته است، نمونه‌ای از این تخریب‌هاست که آب، خاک، هوا و اکوسیستم‌های اوکراین را به‌شدت آلوده‌کرده و آثار جبران‌‌ناپذیری بر محیطزیست این کشور گذاشته است. بر این اساس، سوال اصلی تحقیق این است که چه ضمانت اجراهایی برای تخریب محیط زیست در جنگ-ها وجود دارد و تا چه حد قابلیت اعمال دارند؟ روش تحقیق به‌صورت توصیفی-تحلیلی بوده و از منابع کتابخانه‌ای و اسناد بین‌المللی استفاده شده است. یافته‌های تحقیق نشان می‌دهد که اگرچه اسنادی همچون پروتکل‌های الحاقی کنوانسیون ژنو، اساسنامه دیوان کیفری بین‌المللی مقرراتی در این زمینه ارائه کرده‌اند، اما در عمل ضمانت اجراهای موثری برای الزام دولت‌ها به رعایت این قواعد و جبران خسارات زیست‌محیطی ناشی از جنگ وجود ندارد.
کلیدواژه‌ها
موضوعات

عنوان مقاله English

Violations of International Environmental Law in International Armed Conflicts: A Case Study of Damage to the Environment of Ukraine in the War against Russia

نویسندگان English

hedieh sadat mirtorabi 1
Abdolaziz zhaleh 2
1 Department of Law, East Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran
2 PhD student in Public International Law, Central Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran
چکیده English

The environment, as the primary foundation for human growth and development, holds special importance, particularly in the contemporary era, when human awareness of its inseparable connection to the environment has increased. Modern international law, as it has developed, has prioritized environmental protection. Although environmental issues have not yet been independently regulated in many legal systems, they have gradually gained recognition and significance. The environment is highly vulnerable, and even minor damage can have destructive, long-term effects. Russia's war against Ukraine, ongoing since 2022, represents a clear example of such destruction, as it has severely polluted Ukraine's water, soil, air, and ecosystems and has caused irreparable damage to the environment of this country. Accordingly, the main research question is what sanctions exist for environmental destruction in wars, and to what extent are they enforceable? This study adopts a descriptive–analytical method and relies on library sources and international documents. The findings indicate that although instruments such as the Additional Protocols to the Geneva Conventions and the Statute of the International Criminal Court provide specific rules in this area, effective sanctions to compel states to comply with these rules and to compensate for war-related environmental damage are lacking in practice.

کلیدواژه‌ها English

Environment
Violations
International Armed Conflicts
Ukraine
Russia

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 01 فروردین 1405