مهدی ذاکریان فصلنامه مطالعات بین‌المللی با مشارکت انجمن علمی مطالعات صلح ایران فعالیت می‌کند. فصلنامه مطالعات بین‌ المللی 1735-2045 20 2 2023 09 23 Islam and the Rule of Law اسلام و حکومت قانون 21 50 178713 10.22034/isj.2023.411015.2053 FA ماها هنان بلالا استاد ارشد دانشگاه غرب انگلستان، دانشکده کسب‌وکار و حقوق، بریستول، انگلستان. 0000-0002-1596-7906 Journal Article 2023 08 10 The rule of law entails that government and the laws it makes serve the public good and facilitates equal opportunities. The requirement that the state conform to the rule of law puts substantial limits on governmental power which serves to protect citizens from arbitrary action or the imposition of unjust laws. The ‘law’ referred to in the rule of law concept is thus not whatever issues from legislatures and courts, but rather ‘a particular kind of restraint on the use of force’ or arbitrary power. It is not an ‘imaginary’ used by the government towards their equally imagined ends and imposed on the people. Likewise, the rule of law is not the sole prerogative of the government but requires the commitment of its citizens to adhere to and uphold the rule of law. Therefore, in rule of law societies corruption is not prevalent and does not impinge on the daily life of the individual. The inception of the rule of law in Islamic societies arose from the fact that God’s Laws were supreme, not the laws made by any man, or group of men, whatever his/their position. Is a return to the rule of Law possible for Muslim societies? حاکمیت قانون مستلزم این است که دولت و قوانینی که وضع می‌کند در خدمت منافع عمومی باشد و فرصت‌های برابری را تسهیل نماید. الزام دولت به انطباق با حاکمیت قانون، محدودیت‌های اساسی برای قدرت دولتی ایجاد می‌کند که در خدمت محافظت از شهروندان در برابر اقدامات خودسرانه یا تحمیل قوانین ناعادلانه است. بنابراین، «قانون» که در مفهوم حاکمیت قانون به آن اشاره می‌شود، هر موضوعی که از سوی قوه مقننه و دادگاه‌ها مطرح گردد، نیست؛ بلکه «نوع خاصی از محدودیت در استفاده از زور» یا قدرت خودسرانه است. این امری «تخیلی» نیست که این نوع قوانین توسط دولت برای اهدافی که از پیش به عنوان استفاده از زور در نظر گرفته شده‌اند، بر مردم تحمیل شوند. به همین ترتیب، حاکمیت قانون تنها در انحصار دولت نیست، بلکه مستلزم تعهد خود شهروندان به پایبندی و حمایت از حاکمیت قانون است. بنابراین، در جوامع قانون‌مدار، فساد رواج ندارد و به زندگی روزمره افراد لطمه نمی‌زند. پیدایش حاکمیت قانون در جوامع اسلامی از آنجا ناشی می‌شود که قوانینگذار اصلی خداوند متعال بوده، نه قوانینی که توسط فرد یا گروهی از مردم، در هر موقعیتی که باشند، وضع شده باشد. بنابراین، آیا بازگشت به حاکمیت قانون برای جوامع مسلمان امکان‌پذیر است؟

https://www.isjq.ir/article_178713_2082428d280d13163bb67644f5b0274c.pdf