شناخت افغانستان

نوع مقاله: مقاله مستقل پژوهشی

نویسنده

استاد سیاست جغرافیا و جغرافیای سیاسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب

چکیده

مبارزه‌ علیه تروریزم، آنگونه که به صورت سنگ زیربنای سیاست‌های جهانی دولت‌های محافظه کار ایالات متحده در آمده است، به گونه روز افزونی در افغانستان بی‌تاثیر می‌شود با نتایج هراسناکی در زمینه سرایت آن به ماورای مرزهای آن کشور، خصوصا پاکستان. این مبارزه اجتناب‌ناپذیر علیه تروریزم در افغانستان غرب را مستقیما رو در روی لانه اصلی ترورزیزم قرار داد، جایی که سی‌ای‌ای "مدرسه"‌های تعلیم دهنده وهابی‌گری تند و خشن را در آغاز کار به کمک داوطلبانه دولت (اول) نواز شریف در پاکستان بنا کرد. آل سعود عربستان و آل نهیان امارات متحده عربی دربرنامه‌های شیطانی اواخر دهه 1990خود به این نتیجه رسیدند که باید برای افغانستان یک تاریخ ملی تعریف کنند بر اساس زمینه‌های استعماری که استعمار بریتانیا در ژئوپولیتیک "بازی بزرگ" با روسیه در قرن نوزدهم فراهم آورده بود. این گونه آنها با سرهم کردن سرزمین‌های جدا کرده از امپراتوری پارس آن دوران، "کشور" افغانستان را اختراع کردند. این روند کشور سازی در افغانستان اگرچه به سود اهداف استعماری آن دوران، هرگز نتوانسته است به واقعیت مربوط به تشکیل آیکونوگرافیک مربوط به ملت سازی و کشور سازی بپیوندد. مشکلات این ساختار کشوری نا متوازن طبیعتا اجازه نمی دهد که نا به کاری‌های مربوط به پروسه سرهم کردن یک کشورعلاج شود. برای یافتن چاره این مشکلات، افغانستان نیازمند توجه به مشکلات موجود در ساختار کشوری خود است از راه شناختن نیروهای گریز از مرکزی است که اقوام مختلف را از هم دور می‌رانند و گونه‌ای از هماوردی‌ها را میان آنها بیابد که به کشور یکپارچه افغانستان معنی دهد. بهترین شیوه حصول این نتیجه در دنیای کنونی را شاید بتوان در یک سختار واقعی فدرالیته در آن کشور جست و جو کرد.

کلیدواژه‌ها


  1. See open letters from Pirouz Mojtahed-Zadeh to President George W. Bush of the United States 2003,

www.payvand.com/news/03/mar/1027.htmland 2006www.payvand.com/news/06/apr/1165.html

  1. Mojtahed-Zadeh, Pirouz (1995), The Amirs of Borderlands and Eastern Iranian Borders, Urosevic Foundation publication, London. This research work explains creation of Afghanistan in full and documented details.
  2. On the local consequences of the Geopolitics of the Great Gamesee: Pirouz Mojtahed-Zadeh, Small Players of the Great Game, Routledge/Curzon, London 2004.
  3. Lord George Nathaniel, Marquis Curzon of Kedelston as quoted by Anthony Verrier in his, “Francis Younghusband and the Great Game, Jonathan Cape, London 1991, P. 1. 
  4. See for example: Goldsmith, General Frederick, Eastern Persia, 2 vols. Macmillan, London 1876. See also his and Major McMahons’s official reports and correspondence in British Foreign Office archives, especially under files marked FO 60/…, FO 371/… etc.
  5. Ahmad Shah Durrani (Ahmad Khan Abdali)’s Farman (decree) of 16 Shavval 1167 ah (1753 ad), as appears in Farhang-e Iran-Zamin, Persian Journal, Tehran 1958, PP. 161-3.
  6. G. P. Tate, MRAS, FRGS, The Kingdom of Afghanistan, reprinted in Delhi 1973, P. 4.
  7. Sir Percy Sykes, Ten Thousand Miles in Persia, John Murray, London 1902, footnote to page 364.
  8. Iranian Foreign Ministry Collection of Documents = Ahdnameh-hay-e Tarikhi, hereafter referred to as the ‘Green Book’, Tehran 1971, P. 91.
  9. Tate, op. cit., P. 105.
  10. Extract of a letter from Sir John McNeil to Viscount Palmerstone, dated Mashhad, June 25, 1838, Blue Book, PP. 131-2, FO 539/1-10 (microfilm), PP. 131-3.
  11. For more on Sir Percy Sykes’s view on geopolitical aspects of Peter the Great’s alleged will see his; A History of Persia, 2vols. London 1915 & 1922.
  12. Extract of a letter from Sir John McNeil to Viscount Palmerstone, dated Mashhad, June 25, 1838, Blue Book, PP. 131-2, FO 539/1-10 (microfilm), PP. 131-3.
  13. Referring to the siege of Herat by the Iranian forces in 1837.
  14. Extract of a letter from Mr. McNaughton to Mr. McNeil, dated Fort William, November 21, 1838, “Correspondence relating to the Affairs of Persia and Afghanistan” section B., P. 2, FO 539/1-10 (microfilm).
  15. Gottmann, J. (1964), ‘Geography and international relations’, in Jackson, W.A.D. (ed.), Political and Geographic Relationships (Englewood-Cliffs New Jersey: Princeton Hall Inc.).
  16. George N. Curzon, Persia and the Persian Question, Vol. II, P. 586.
  17. Ahmad Shah Dorrani was born in 1722, and died in 1772.
  18. Persian Frontiers, Section on boundaries with Afghanistan, RRX/7/I, FO 371/40219, P. 2.
  19. See introduction and relevant references.
  20. Curzon, op. cit., P. 586.
  21. Gottmann, Jean, op.cit.