مهدی ذاکریان
فصلنامه مطالعات بینالمللی با مشارکت انجمن علمی مطالعات صلح ایران فعالیت میکند.فصلنامه مطالعات بین المللی1735-204522320260516Representation of Ideology and Power in the 2024 Republican Party Strategic Platformبازنمایی ایدئولوژی و قدرت در سند راهبردی حزب جمهوریخواه در سال 202472324371410.22034/isj.2026.487554.2251FAمحمودرضارهبرقاضیگروه علوم سیاسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران0000-0003-3835-2581مریمقربانیگروه علوم سیاسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه اوتاوا، اوتاوا، کانادا0000-0002-1110-576XJournal ArticlePlaying an essential role in introducing the ideology, policies, and fundamental values of the parties, strategic platforms have a significant impact on the public opinion of the countries. Attributed as strategic, these platforms show attention to social concerns and help to mobilize public support. In this regard, this study analyses the discourse of the strategic platform of the US Republican Party (GOP), approved in 2024, trying to investigate the way conservative and nationalist ideologies are represented in this document. The main research question is how conservative, nationalist, and anti-globalist ideologies are described in the statement of the GOP. Employing critical discourse analysis (CDA) and van Dijk’s approach, this study illustrates how the GOP, through language and ideology, has been able to strengthen national identity and opposition to globalization and to mobilize public opinion by generating the duality of “us” against “them”. Also, this platform uses concepts such as “America first” to strengthen the sense of solidarity and confront external threats. Findings suggest that the GOP attracts social support by portraying itself as the nation’s saviour and defender of traditional values, thereby legitimizing its conservative ideology in society.اسناد راهبردی نقش کلیدی و مهمی در معرفی ایدئولوژی، سیاستها و ارزشهای بنیادین احزاب دارند و تأثیر قابلتوجهی بر افکار عمومی کشورها میگذارد. این پلتفرمها بهعنوان اسناد راهبردی، توجه به نگرانیهای اجتماعی را نشان میدهند و به بسیج حمایت مردمی کمک میکنند. در این راستا، این پژوهش به تحلیل گفتمان سند راهبردی حزب جمهوریخواه آمریکا که در سال 2024 تصویب شده است، پرداخته و تلاش میکند نحوه بازنمایی ایدئولوژیهای محافظهکارانه و ملیگرایانه را در این سند بررسی کند. در این راستا، سوال اصلی تحقیق عبارت از این است که ایدئولوژیهای محافظهکارانه، ملیگرایانه و ضدجهانیگرایی در بیانیه حزب جمهوریخواه آمریکا چگونه بازنمایی میشود. با استفاده از روش تحقیق تحلیل گفتمان انتقادی و رویکرد وندایک، این پژوهش نشان میدهد که حزب جمهوریخواه چگونه از طریق زبان و ایدئولوژی، توانسته هویت ملی و ضدیت با جهانیشدن را تقویت کند و با ایجاد دوگانه «ما» در برابر «آنها» به بسیج افکار عمومی بپردازد. همچنین این سند از مفاهیمی مانند «اول آمریکا» برای تقویت حس همبستگی و مقابله با تهدیدات خارجی بهره میگیرد. یافتهها نشان میدهند که حزب جمهوریخواه با تصویرسازی خود به عنوان ناجی ملت و مدافع ارزشهای سنتی، حمایت اجتماعی را جذب و به مشروعیتبخشی ایدئولوژی محافظهکارانه خود در جامعه کمک میکند.https://www.isjq.ir/article_243714_da03ef8ae24b6a6095e0970aec88f689.pdfمهدی ذاکریان
فصلنامه مطالعات بینالمللی با مشارکت انجمن علمی مطالعات صلح ایران فعالیت میکند.فصلنامه مطالعات بین المللی1735-204522320251222Securitization as an Identity-Building Tool in the Jewish State: Discourses and Processesامنیتیسازی به مثابه ابزار هویتساز در دولت یهود؛ گفتمانها و فرایندها274924419310.22034/isj.2026.538211.2368FAسید روح اللهحاج زرگرباشیاستادیار گروه روابط بین الملل دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران0000-0003-2451-8624حمید رضاجوادی قلعهکارشناسی ارشد مطالعات منطقهای، دانشگاه تهران0009-0005-9851-4265Journal Article20251104Understanding how Jews were mobilized around a unified identity and the establishment of the State of Israel is a key point for comprehending Israel’s current policies, especially in the domain of foreign policy. This requires an exploration of the historical development of Zionism and the construction of Jewish identity by Israel's founders, which stands as one of the most profound and influential events shaping the regional dynamics of the Middle East. This study investigates how securitization mechanisms, at critical historical junctures, have influenced the evolution of Jewish collective identity, focusing on the processes and discourses through which these changes occurred. In this regard, employing a qualitative approach, the study utilizes deductive explanations grounded in Copenhagen School securitization theory. By analyzing the historical trajectories of discourses such as the two-thousand-year Jewish diaspora, the securitized pogrom issue, the Holocaust discourse, and the persistence of antisemitism, the research clearly demonstrates how these discourses, through the four-stage process of speech act, mental construction of an existential threat, recognition and acceptance of that threat by the audience, and the implementation of urgent or exceptional political measures, were strategically used by Zionist leaders and founders to shape and strengthen Jewish identity at different historical moments.درک نحوه گردآوری یهودیان حول یک هویت متحد و تشکیل رژیم اسرائیل یکی از نکات کلیدی برای فهم سیاستهای امروز این رژیم به ویژه در عرصه سیاست خارجی است که نیازمند بررسی روند تاریخی تشکیل صهیونیسم و برساخت هویت یهودی توسط مؤسسان اسرائیل به عنوان یکی از رخدادهای عمیق و تاثیرگذار بر دینامیک تحولات منطقهای است. این پژوهش به بررسی این مسئله میپردازد که مکانیسمهای امنیتیسازی در مقاطع حساس تاریخی بر اساس چه فرآیندهایی و با چه گفتمانهایی، تکوین هویت جمعی یهودی را تحت تأثیر قرار دادهاند. بر این اساس با بهرهگیری از روش کیفی، تبیینهای قیاسی مبتنی بر نظریه امنیتیسازی مکتب کپنهاگ و تحلیل سیر تاریخی گفتمانهایی نظیر آوارگی 2000 ساله یهودیان، مسئله امنیتی شده پوگروم، گفتمان هولوکاست و حفظ گفتمان یهودستیزی؛ بر اساس فرایند چهارمرحلهای کنش گفتاری، القای ذهنی تهدید وجودی، شناسایی و پذیرش تهدید از سوی مخاطبان و اقدام فوری یا تدابیر خاص یا نامتعارف سیاسی، میتوان به وضوح دریافت که صهیونیسم و پدران مؤسس آن از این سیاست در راستای شکلدهی و تقویت هویت یهودی در مقاطع مختلف تاریخی بهرهبرداری کرده و میکنند.https://www.isjq.ir/article_244193_42196a351dae0fedfdc45d15be1a0d0f.pdfمهدی ذاکریان
فصلنامه مطالعات بینالمللی با مشارکت انجمن علمی مطالعات صلح ایران فعالیت میکند.فصلنامه مطالعات بین المللی1735-204522320260101Dominance of Bab Al-Mandeb; Houthis Geopolitical Weapons in Confrontation with Israel Regime and Its Alliesتسلط بر باب المندب؛ سلاح ژئوپلتیک حوثی ها در مقابله با رژیم اسرائیل و متحدان آن517323499910.22034/isj.2025.504055.2289FAمریمعبادیوزارت امور خارجه0009-0001-5907-1423نسرینمصفادانشگاه تهران، دانشکده حقوق و علوم سیاسیJournal Article20250406Although the principle has always been that the strong actor wins the battle field, sometimes the weak actor has been the winner of the battle field by taking advantage of some advantages; Like the Houthis in Yemen. They have been fighting with the coalition forces led by Saudi Arabia in the domestic arena for years<span dir="RTL" lang="FA">.</span> During the Gaza crisis, they have tried to play a role in regional issues by taking advantage of Yemen's proximity to the Red Sea and the Bab al-Mandab strait and to improve their position at this level as well. During Israel's attack on Hamas, the Houthis tried to force Israel to end its attacks by leveraging geopolitical threats<span dir="RTL" lang="FA">. </span>According to these issues, the question that arises is how they took advantage of the dominant geographical position to achieve their goals<span dir="RTL" lang="FA">. </span>In response to this hypothesis, it is proposed that the Houthis, by taking advantage of the geopolitical advantage of maritime dominance and disrupting the process of control and governance of the great powers over the maritime communication lines, threatened their commercial, energy and maritime security and caused their vulnerability. The findings of the research showed that the Houthis, by attacking commercial ships and oil tankers passing through the Bab al-Mandab strait and disrupting the supply and fuel chain, caused the vulnerability of international maritime, economic and energy security and put Israel's western allies in a dilemma, which can be a factor to exert pressure to end Israel's actions.بااینکه همواره اصل بر آن بوده که بازیگر قوی پیروز میدان نبرد باشد، اما گاها بازیگر ضعیف با بهرهگیری از برخی مزیتها بهعنوان برنده عرصه نبرد بوده است؛ مانند حوثیها در یمن. آنها که طی سالها در عرصه داخلی با نیروی ائتلاف به رهبری عربستان درنبرد بودهاند. در جریان بحران غزه کوشیدهاند با بهرهگیری از مزیت همجواری یمن با دریای سرخ و تنگه باب المندب در مسائل منطقهای ایفای نقش کرده و جایگاه خود را در این سطح نیز ارتقا دهند. حوثیها در جریان حمله اسرائیل به حماس کوشیدند با اعمال اهرم تهدید ژئوپلتیک، اسرائیل را مجبور به پایان دادن حملات خودنمایند. با توجه به این موضوعات سؤالی که مطرح میشود اینکه آنها چگونه از موقعیت مسلط جغرافیایی جهت تحقق اهداف خویش بهره گرفتند. در پاسخ این فرضیه مطرح میشود که حوثیها با بهرهگیری از مزیت ژئوپلتیک تسلط دریایی و ایجاد اختلال درروند کنترل و حکمرانی قدرتهای بزرگ بر خطوط ارتباط دریایی امنیت تجاری، انرژی و دریایی آنها را تهدید کرده و باعث آسیبپذیریشان شدند. یافتههای تحقیق نشان داد که حوثیها با حمله به کشتیهای تجاری و نفتکشهای عبوری از تنگه باب المندب و ایجاد اختلال در مسیر زنجیره تأمین و سوخت باعث آسیبپذیری امنیت بینالمللی دریایی، اقتصادی و انرژی و در تنگنا قرار گرفتن متحدان غربی اسرائیل شدند که میتواند عاملی برای اعمال فشار جهت پایان دادن به اقدامات اسرائیل باشد.https://www.isjq.ir/article_234999_f67e94a746acf8bee4dd1b716f7a734a.pdfمهدی ذاکریان
فصلنامه مطالعات بینالمللی با مشارکت انجمن علمی مطالعات صلح ایران فعالیت میکند.فصلنامه مطالعات بین المللی1735-204522320251222The Geoeconomics of the Belt and Road Initiative in China's Relations with Geoeconomic Opportunities and Challenges of the Belt and Road Initiative in China's Relations with Saudi Arabia and the UAEفرصتها و چالشهای ژئواکونومی طرح کمربند-راه در تعامل روابط چین با عربستان و امارات759324456310.22034/isj.2026.553457.2398FAمحمدیونسبهادریکارشناسی ارشد روابط بین الملل علامه طباطبایی، تهران0009-0000-5447-156Xسعیدشکوهیدانشیار گروه روابط بین الملل دانشگاه علامه طباطبایی،تهران0000-0002-7891-7930سجادکریمی پرشهدانشآموخته کارشناسی ارشد روابط بین الملل دانشگاه علامه طباطبایی، تهران0009-0008-5623-1971Journal Article20250728During the transition of the international system, the interaction between the People's Republic of China and Saudi Arabia and the United Arab Emirates within the framework of the Belt and Road Initiative has transcended traditional commercial relations and become a key geoeconomic strategy in Beijing's foreign policy. At the same time, the efforts of these two Arab states to diversify their economies and reduce dependence on oil have created significant alignment with China's developmental ambitions, a dynamic that is transforming the power structure in the Gulf region. The present study seeks to answer the key question: what opportunities, challenges, and strategic implications has China's engagement with Saudi Arabia and the UAE under the Belt and Road Initiative brought for these actors, and what impact has it had on the region's geoeconomic balance? This research is descriptive-explanatory in nature, and the required data have been collected through documentary and library methods, relying on the analysis of economic reports and strategic documents from the parties involved. The main objective of this study is to analyze the nature of the "China-Saudi Arabia-UAE" triangular relationship and to explain how China exploits intra-regional rivalries to advance its goals, moving beyond purely economic perspectives. The findings indicate that the Belt and Road Initiative, by intensifying the dynamics of "coopetition" between Riyadh and Abu Dhabi to attract investment and technology, has become China's primary tool for deepening its influence.در دوران گذار نظام بینالملل، تعامل جمهوری خلق چین با عربستان سعودی و امارات متحده عربی در چارچوب «طرح کمربند و راه» ، از سطح روابط تجاری سنتی فراتر رفته و به یک استراتژی کلیدی ژئواکونومیک در سیاست خارجی پکن تبدیل شده است. همزمان، تلاشهای این دو کشور عربی برای تنوعبخشی اقتصادی و کاهش وابستگی به نفت، همسویی قابلتوجهی با اهداف توسعهطلبانه چین ایجاد کرده است که این پویایی، ساختار قدرت در منطقه خلیجفارس را دگرگون میسازد پژوهش حاضر به دنبال پاسخ به این پرسش کلیدی است که تعامل چین با عربستان سعودی و امارات متحده عربی در چارچوب ابتکار کمربند و راه، چه فرصتها، چالشها و پیامدهای راهبردی برای این بازیگران در بر داشته و چه تأثیری بر موازنه ژئواکونومیک منطقه دارد؟ این پژوهش از نوع توصیفی-تبیینی است و دادههای مورد نیاز آن به شیوه اسنادی و کتابخانهای، با تکیه بر تحلیل گزارشهای اقتصادی و بررسی اسناد راهبردی طرفین گردآوری شده است. هدف اصلی این مطالعه، واکاوی ماهیت مثلث روابط «چین-عربستان-امارات» و تبیین نحوه بهرهبرداری چین از رقابتهای درونمنطقهای برای پیشبرد اهداف خود، فراتر از نگاههای صرفاً اقتصادی است. یافتههای پژوهش نشان میدهد که طرح کمربند و راه با تشدید پویایی «رقابت همکارانه» میان ریاض و ابوظبی برای جذب سرمایه و فناوری، به ابزار اصلی چین برای تعمیق نفوذ تبدیل شده است. .https://www.isjq.ir/article_244563_5ff60153910f3abbe9471846db0c90ff.pdfمهدی ذاکریان
فصلنامه مطالعات بینالمللی با مشارکت انجمن علمی مطالعات صلح ایران فعالیت میکند.فصلنامه مطالعات بین المللی1735-204522320251222A Comparative Study on Statistical Modeling of Trends of the Topics of the United States and Russia Presidents' Speeches at the United Nationsمقایسه تطبیقی مدل سازی آماری روندهای موضوعات سخنرانی های رؤسای جمهور آمریکا و روسیه در سازمان ملل متحد9513724460810.22034/isj.2026.402421.2029FAمجیدعباسیدانشیار گروه روابط بینالملل، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران0000-0003-3729-5861محمدبیجاریدانشجوی دکتری روابط بینالملل، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران0009-0004-8713-8375Journal Article20240103Knowing the most important issues of foreign policy from the perspective of countries helps a lot to understand their policies. One of the most important events in which one can observe the views of countries regarding the most important issues of the world community is the meeting of the United Nations General Assembly. Since the importance of this issue is greater regarding the great powers, it is doubly important to examine the view of the great powers on the most important issues facing the international community. This research seeks to identify and compare the most important foreign policy issues of the United States and Russia as the hegemon of the international system after the Cold War and one of the most important competing powers of the hegemon in the current period. For this purpose, the topics that the heads of these two countries have discussed in the speeches of the United Nations General Assembly are analyzed and identified based on statistical methods, and then these topics are compared with each other in order to determine and compare the trends of attention to them in the years after the Cold War.شناخت مهم ترین موضوعات سیاست خارجی از منظر کشورها کمک بسیاری به فهم سیاستهای آنان میکند. از جمله مهمترین رویدادهایی که میتوان نگاه کشورها در خصوص مهمترین موضوعات جامعه جهانی را در آن مشاهده کرد، نشست مجمع عمومی سازمان ملل متحد است. از آنجایی که اهمیت این موضوع در خصوص قدرتهای بزرگ بیشتر است، بررسی نگاه قدرتهای بزرگ به مهمترین موضوعات پیشروی جامعه بینالملل اهمیت مضاعفی دارد. این پژو هش به دنبال شناخت و مقایسه مهمترین موضوعات سیاست خارجی دو کشور ایالات متحده و روسیه به عنوان هژمون نظام بینالمللل پس از جنگ سرد و یکی از مهمترین قدرتهای رقیب هژمون در دوره حاضر است. بدین منظور موضوعاتی که سران این دو کشور در سخنرانیهای مجمع عمومی سازمان ملل متحد کردهاند بر اساس روشهای آماری تحلیل و شناسایی می شوند و سپس این موضوعات با یکدیگر مقایسه میگردند تا روندهای توجه به آنان در بازه زمانی سالهای پس از جنگ سرد مشخص و مقایسه شود.https://www.isjq.ir/article_244608_b5ae6adb863114e575cb48422e49f8c7.pdfمهدی ذاکریان
فصلنامه مطالعات بینالمللی با مشارکت انجمن علمی مطالعات صلح ایران فعالیت میکند.فصلنامه مطالعات بین المللی1735-204522320251222The Foreign Policy of the Islamic Republic of Iran toward the Palestinian Authority and Its Implications for the Palestinian Questionسیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران در قبال تشکیلات خودگردان و بازتاب آن بر مساله فلسطین13915624473910.22034/isj.2026.578967.2447FAمحمدحسینایوبیدانشجوی کارشناسیارشد معارف اسلامی و علوم سیاسی، دانشگاه امام صادق علیهالسلام، تهران، ایران.0000-0002-8147-6814مهدیجاودانیمقدمدانشیار گروه روابط بینالملل، دانشگاه امام صادق علیهالسلام، تهران، ایران.0000-0002-5396-5610Journal Article20250603The Palestinian issue has consistently been one of the central axes of the foreign policy of the Islamic Republic of Iran, framed within the discourse of “resistance” and the rejection of an imposed Western order. However, the establishment of the Palestinian Authority following the Oslo Accords introduced a new equation in Palestinian politics and influenced the pattern of interaction among regional actors. The main research question is: what trajectory has the policy of the Islamic Republic of Iran toward the Palestinian Authority followed, and what impact has this approach had on the internal dynamics of Palestine and the position of the resistance movement? The research method is descriptive-analytical, and the data have been collected and analyzed using library and documentary sources. The aim of this study is to explain the evolution of Iran’s policy toward the Palestinian Authority and to evaluate its consequences for the political structure of Palestine and the resistance movement. The overall result shows that the foreign policy of the Islamic Republic of Iran toward the Palestinian Authority has followed a variable and fluctuating trajectory, shaped by a combination of internal factors (intra-Palestinian rivalries and fluctuations in institutional legitimacy) and external factors (regional developments, international pressures, and agreements such as the Oslo Accords). This situation has significantly affected the political capacities and the position of the resistance movement, and the continuation of ineffective interaction between the two sides has constrained the simultaneous utilization of the legal and field capacities of the Palestinian issue.مسأله فلسطین همواره یکی از محورهای اصلی سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران بوده است که در چارچوب گفتمان «مقاومت» و نفی نظم تحمیلی غربی صورتبندی شده است. با این حال، شکلگیری تشکیلات خودگردان فلسطین پس از توافقات اسلو، معادلهای جدید در سیاست فلسطینی ایجاد کرده و بر نوع تعامل بازیگران منطقهای تأثیر گذاشته است. سؤال اصلی پژوهش این است که سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران در قبال تشکیلات خودگردان فلسطین چه روندی را طی کرده و این رویکرد چه تأثیری بر معادلات داخلی فلسطین و جایگاه جریان مقاومت بر جای گذاشته است؟ روش پژوهش توصیفی-تحلیلی بوده و دادهها با استفاده از منابع کتابخانهای و اسنادی گردآوری و تحلیل شدهاند. هدف این پژوهش تبیین روند تحولات سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران در قبال تشکیلات خودگردان و ارزیابی پیامدهای آن بر ساختار سیاسی فلسطین و جریان مقاومت است. نتیجه کلی نشان میدهد که سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران در قبال تشکیلات خودگردان فلسطین روندی متغیر و نوسانی را طی کرده که تحتتأثیر عوامل درونی (رقابتهای درونفلسطینی و نوسان مشروعیت نهادها) و عوامل بیرونی (فشارها و ملاحظات منطقهای و بینالمللی و توافقاتی مانند اسلو) شکل گرفته است. این وضعیت بهطور معناداری بر ظرفیتهای سیاسی و جایگاه جریان مقاومت اثرگذار بوده و تداوم عدم تعامل مؤثر میان طرفین، بهرهگیری همزمان از ظرفیتهای حقوقی و میدانی مسأله فلسطین را با محدودیت مواجه کرده است.https://www.isjq.ir/article_244739_b363c0fec722a6e78ea71b7d912b6431.pdfمهدی ذاکریان
فصلنامه مطالعات بینالمللی با مشارکت انجمن علمی مطالعات صلح ایران فعالیت میکند.فصلنامه مطالعات بین المللی1735-204522320260620Securitizing Druze Identity in the Context of Israeli–Syrian Conflicts, 2011–2025امنیتیسازی هویت دروزی در میانه منازعات اسرائیل و سوریه (۲۰۱1-۲۰۲۵)15717823380710.22034/isj.2025.552025.2391FAوحیدافراسیاباندانشجوی دکتری رشته مطالعات منطقه ای، دانشگاه علامه طباطبایی0000-0002-8216-293Xسید جلالدهقانی فیروزآبادیاستاد تمام دانشگاه علامه طباطبایی در رشته روابط بینالملل0000-0003-1055-531XJournal ArticleThis study explores the securitization of Druze identity within the context of the Israeli–Syrian conflict and the transformations triggered by the Syrian civil war. It seeks to move beyond state-centered frameworks by emphasizing the role of cross-border communities in redefining security boundaries. The central question concerns how demographic shifts and displacements caused by the war have influenced the securitization of Druze identity in the Golan Heights, Jabal al-Arab and northern Israel, thereby reshaping the contours of social security. The research hypothesis posits that demographic changes are not inherently crisis-inducing; rather, they become threats when securitizing actors—including the Israeli and Syrian governments, alongside political and media agents—frame them within identity-based discourses of “us” and “other.” The article’s primary objective is to explain the mechanisms through which Druze identity is transformed into a strategic object of security policy. This aim contributes theoretically by enriching the literature on securitization and practically by offering insights into contemporary identity conflicts in the Middle East. The significance of the research arises from two dimensions: first, addressing the theoretical gap in regional security studies, which have largely remained state-centric and second, responding to the practical need to understand the consequences of securitizing dispersed minority identities in contexts where security boundaries increasingly align with identity lines. Methodologically, the study employs a qualitative, explanatory approach, drawing on documentary sources and comparative case studies to uncover the hidden layers of discourse and the representational dynamics of identity.این پژوهش به بررسی فرآیند امنیتیسازی هویت دروزی در بستر منازعه اسرائیل و سوریه و تحولات ناشی از جنگ داخلی سوریه میپردازد و میکوشد از چارچوبهای صرفاً دولتمحور فاصله گرفته، نقش جوامع فرامرزی را در بازتعریف مرزهای امنیتی برجسته سازد. پرسش اصلی آن است که چگونه تغییرات جمعیتی و جابهجاییهای ناشی از جنگ، در شکلگیری فرآیند امنیتیسازی هویت دروزیان ساکن بلندیهای جولان، جبلالعرب و شمال اسرائیل نقشآفرین بوده و مرزهای امنیت اجتماعی را دگرگون کردهاند. فرضیه پژوهش بر این مبناست که تحولات جمعیتی، بهخودیخود بحرانزا نیستند، بلکه زمانی به تهدید بدل میشوند که کنشگران امنیتیساز، اعم از دولتهای اسرائیل و سوریه و نیز سایر بازیگران سیاسی و رسانهای، با تولید گفتمانهای «ما» و «دیگری» آنها را در چارچوبی هویتی و امنیتی بازنمایی کنند. هدف اصلی مقاله، تبیین سازوکارهایی است که از رهگذر آنها هویت دروزی به ابژهای راهبردی در سیاستهای امنیتی بدل میشود، هدفی که هم از منظر نظری به غنای ادبیات امنیتیسازی میافزاید و هم از منظر عملی، ابزاری برای فهم منازعات هویتی معاصر خاورمیانه فراهم میآورد. ضرورت پژوهش از دو جنبه ناشی میشود. نخست، پر کردن خلأ نظری در مطالعات امنیتی منطقه که غالباً دولتمحور باقی ماندهاند. دوم، پاسخ به نیاز عملی برای درک پیامدهای امنیتیسازی هویت اقلیتهای پراکنده در شرایطی که مرزهای امنیتی بیش از پیش بر خطوط هویتی استوار میشوند. روش تحقیق کیفی، مبتنی بر رویکرد تبیینی است و با تکیه بر منابع اسنادی و مطالعه موردی تطبیقی، امکان واکاوی لایههای پنهان گفتمان و بازنمایی هویت را فراهم میسازد.https://www.isjq.ir/article_233807_349133e9dbb0e78d400d1b85d4c09155.pdfمهدی ذاکریان
فصلنامه مطالعات بینالمللی با مشارکت انجمن علمی مطالعات صلح ایران فعالیت میکند.فصلنامه مطالعات بین المللی1735-204522320251222The Offshore Balancing Doctrine in U.S. Middle East Policy during the Trump Era and Its Implications for Iranدکترین موازنه فراساحلی در سیاست خاورمیانهای ایالات متحده در دوره ترامپ و الزامات آن برای ایران23148010.22034/isj.2025.546293.2384FAاحسانابطحیگروه روابط بینالملل، دانشکده حقوق، الهیات و علوم سیاسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران.0009-0008-8641-2116داودکیانیاستاد گروه روابط بینالملل، دانشکده حقوق، الهیات و علوم سیاسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران.0000-0002-5291-3755مهدیذاکریاندانشیار گروه روابط بینالملل، دانشکده حقوق، الهیات و علوم سیاسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران.0000-0002-4719-6691Journal Article20250911Donald Trump was the first U.S. president to formally implement the doctrine of offshore balancing in American foreign policy. Accordingly, the central question of this article is: how did the strategy of offshore balancing shape the Middle East policy of the Trump administration, and what implications did it generate for Iran’s regional strategy? Throughout both of his presidential terms, Trump consistently pursued policies aligned with offshore balancing. By criticizing his predecessors and rejecting liberal internationalism as the traditional framework of U.S. foreign policy, he elevated American national interests as the overriding priority. In this context, Trump recognized Jerusalem as Israel’s capital, withdrew from the Iran nuclear agreement, reduced U.S. military presence and pulled troops from conflict zones, promoted the Abraham Accords to normalize relations between certain Arab states and Israel, and waged counterterrorism campaigns through reliance on proxy forces combined with targeted lethal strikes. Collectively, these measures transformed the political and security landscape of the Middle East. Such decisions, rooted in the application of offshore balancing, pose a serious strategic challenge for the Islamic Republic of Iran. At the economic level, Trump’s “maximum pressure” campaign inflicted significant strain on Iran’s economy. Regionally, the formation of new alliances and efforts to weaken Iran’s allied groups considerably undermined Tehran’s regional influence.دونالد ترامپ نخستین مجری رسمی اجرای دکترین موازنه فراساحلی در سیاست خارجی آمریکا بوده است. بر همین اساس، پرسش اصلی مقال حاضر این است که که راهبرد موازنه فراساحلی چه تاثیری بر سیاست خاورمیانه دولت دونالد ترامپ داشته و چه الزاماتی را برای سیاست منطقهای ایران ایجاد کرده است؟ ترامپ در هر دو دوره ریاست جمهوری خود مطابق با استراتژی موازنه فراساحلی، با انتقاد از روسای جمهوری سابق و بینالمللگرایی لیبرال به عنوان قاعده سنتی حاکم بر سیاست خارجی آمریکا منافع این کشور در اولویت مطلق قرار داد. در همین چارچوب ترامپ با بهرسمیت شناختن بیتالمقدس بهعنوان پایتخت اسرائیل، خروج از توافق هستهای ایران، کاهش حضور نظامی و خروج نیروها از مناطق جنگی، اجرای طرح صلح ابراهیم برای عادیسازی روابط میان برخی کشورهای عربی و اسرائیل و مبارزه با تروریسم در قالب بهرهگیری از نیروهای نیابتی و وارد کردن ضربات کشنده و محدود چهره خاورمیانه را به صورت کلی دگرگون کرد. اتخاذ این تصمیمات و تمرکز بر اجرای دکترین موازنه فراساحلی در خاورمیانه، در بطن خود تهدیدی جدی برای جمهوری اسلامی ایران است. تمرکز بر فشار حداکثری بر ایران، فشار مضاعفی را بر اقتصاد ایران وارد کرده است. در سطح منطقهای نیز ایجاد ائتلافهای جدید و تمرکز بر تضعیف نیروهای متحد ایران، نفوذ منطقهای تهران را به شدت تحت تاثیر قرار داده است.مهدی ذاکریان
فصلنامه مطالعات بینالمللی با مشارکت انجمن علمی مطالعات صلح ایران فعالیت میکند.فصلنامه مطالعات بین المللی1735-204522320251222Terrorist cyber attacks in the context of self-defenceحملات سایبری تروریستی در چارچوب دفاع مشروع23499610.22034/isj.2025.464608.2191FAاحسانصادقی پوردکتری تخصصی حقوق بین الملل عمومی، مدرس دانشگاه0000-0002-2121-7837محمودگنج بخشاستادیار گروه اقتصاد و بانکداری اسلامی، دانشکده اقتصاد،دانشگاه خوارزمی، تهران،ایران0000-0002-3523-3299Journal Article20240809In the last two years, the terrorist organization, the Mojahedin Khalq, due to its considerable territorial distance, by exploiting vulnerabilities in the cyber environment, cyber attacks on government infrastructure have emerged. It is obvious that defence against non-state actors is legal, at least in some cases. However, the emergence of new types of terrorism, such as cyber terrorism, which may suddenly endanger international peace and security, has caused international law to lag behind in establishing new rules appropriate to cyberspace. The question raised in this research is: What is the appropriate interpretation of the United Nations Charter in assessing the possibility of Iran resorting to self-defence against cyber attacks by the Mojahedin Khalq Organization, in line with exercising jurisdiction and securing vital national interests? In response to this issue, a descriptive-analytical research method using library tools has been used. Therefore, after examination, the present study concludes that the cyber attacks of the Mojahedin Khalq Organization have not yet reached the point necessary to resort to self-defence.در دو سال اخیر سازمان تروریستی مجاهدین خلق به واسطه فاصله سرزمینی قابل توجه، با رخنه در خلاءهای محیط سایبر در پی حملات سایبری به زیرساختهای دولتی برآمده است. بدیهی است که دفاع در برابر بازیگران غیردولتی حداقل در برخی مواقع قانونی است. اما ظهور گونههای جدید تروریسم مثل تروریسم سایبری که ممکن است به یکباره صلح و امنیت بینالمللی را به مخاطره بیندازد موجب گردیده است که حقوق بینالملل از وضع قواعد جدید متناسب با فضای سایبری عقب بماند. سؤالی که در این تحقیق مطرح میگردد این است که در راستای اعمال صلاحیت و تأمین منافع ملی حیاتی، تفسیر مناسب از منشور ملل متحد در امکان سنجی توسل به دفاع مشروع از سوی ایران در برابر حملات سایبری سازمان مجاهدین خلق چیست؟ در پاسخ به این مسأله از روش تحقیق توصیفی-تحلیلی با استفاده از ابزار کتابخانهای بهره گرفته شده است. بنابراین پس از بررسی، پژوهش حاضر نتیجه میگیرد که حملات سایبری سازمان مجاهدین خلق فعلاً به نقطه لازم برای توسل به دفاع مشروع نرسیده است.مهدی ذاکریان
فصلنامه مطالعات بینالمللی با مشارکت انجمن علمی مطالعات صلح ایران فعالیت میکند.فصلنامه مطالعات بین المللی1735-204522320251222Legal diplomacy in solving the Ukrainian passenger plan issue With aspecial analysis on the multilateral negotiations in Geneva 2023دیپلماسی حقوقی در حل مساله هواپیمای مسافری اوکراین با تحلیلی ویژه بر مذاکرات چندجانبه 2023 ژنو23593710.22034/isj.2025.446328.2155FAحسینقهرمانی منامنگروه حقوق بین الملل عمومی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران ، ایران.0000-0002-1269-2767توکلحبیب زادهگروه حقوق بین الملل عمومی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران0000-0002-1259-0023محمدجوادشریعت باقریگروه حقوق بین الملل عمومی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.0000-0002-1269-2767Journal Article20240526In this article, after explaining legal diplomacy, the solution of negotiation from within diplomacy, then by mentioning the challenges and international legal issues related to the case of the accident of flight number 752 of the Ukrainian passenger plane, <br><br>Therefore, it aims to answer the question that how can legal diplomacy and especially negotiation tools help to manage the tention in the relations between the mentioned governments and resolve the issues and challenges caused by the Ukrainian plane crash regarding the Iranian governments accountability, compensation and restoration of international trust? The hypothesis of the research is that the use of real diplomacy and conducting structured negotiations can pay compensation to the victims of the Iranian governments obligations and accountability, solve problems and solve problems and lead to the resolution of disputes and the reduction of diplomatic tentions between the parties.including multilateral negotiations, as facilitating and effective factors in resolving disputes showing the obtained results indicates that the use of legal diplomacy in solving the disputed problem is relatively useful and effective and the most efficient tool for solving the problem.<br><br>The present research uses the descriptive- analytical method and the necessary data has been collected through library and professorial methods. In the final part of this research, the nations of the failure of legal negotiations referred the case to the ICAO and issued a verdict.We have examined the Ontario Supreme Court( 2024) and finally we offer suggestions for conducting constructive and result-oriented negotiations and solutions to to resolve the issue.در این نوشتار پس از تبیین دیپلماسی حقوقی، راهکار مذاکره را از درون دیپلماسی تشریح می نماییم، سپس با ذکر چالش ها و مسائل حقوقی بین المللی مربوط به سانحه پرواز شماره 752 هواپیمای مسافری اوکراین با رویکردی ویژه به تحلیل مذاکرات چندچانبه ژنو که بین دولت ایران با دولت های اوکراین، کانادا، سوئد و بریتانیا برگزار شد، می پردازیم. هدف اصلی این مقاله واکاوی دیپلماسی حقوقی و عملکرد مذاکره در حل مسئله است لذا درصدد پاسخ به این پرسش است که : دیپلماسی حقوقی چگونه می تواند به حل و فصل چالش های ناشی از سانحه هواپیمای اوکراینی درخصوص پاسخگویی دولت ایران، جبران خسارت و بازسازی اعتماد بین المللی کمک کند؟ فرضیه تحقیق نیز بر این است که : بکارگیری دیپلماسی حقوقی می تواند به پرداخت غرامت زیان دیدگان، انجام تعهدات و پاسخگویی دولت ایران ، رفع مسائل و حل و فصل اختلافات و کاهش تنش های دیپلماتیک بین طرفین منجر شود. لذا فرضیه تحقیق، فکت ها و مولفه های کلیدی دیپلماسی حقوقی منجمله انجام مذاکرات چندجانبه را در حل اختلاف مشخص می نماید.نتایج بدست آمده دلالت بر آن دارد که استفاده از دیپلماسی حقوقی نسبتاً مفید و موثر است. پژوهش حاضر از روش توصیفی – تحلیلی استفاده نموده و داده های های لازم از طریق کتابخانه ای و اسنادی گردآوری شده است.در بخش پایانی این پژوهش، ارجاع پرونده به شورای ایکائو و صدور حکم دادگاه عالی انتاریو بررسی شده و نهایتاً پیشنهاداتی برای مذاکرات هدفمند و نتیجه محور و راهکارهایی برای حل و فصل موضوع ارائه می دهیم.مهدی ذاکریان
فصلنامه مطالعات بینالمللی با مشارکت انجمن علمی مطالعات صلح ایران فعالیت میکند.فصلنامه مطالعات بین المللی1735-204522320251222Regional Stability of the Middle East in the Light of the Militarization of the Afghan Diaspora from 2011 to 2024ثبات منطقهای خاورمیانه در پرتو نظامیشدن دیاسپورای افغان از ۲۰۱۱ تا ۲۰۲۴22558110.22034/isj.2025.527419.2350FAفریبرزارغوانی پیرسلامیدانشیار روابط بینالملل دانشگاه شیراز، شیراز، ایران.0000-0002-6180-7751نسیمصالحدانشجوی کارشناسیارشد مطالعات منطقهای، گرایش خاورمیانه و شمال آفریقا، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران.0009-0002-1647-051XJournal Article20250531The militarization of the Afghan diaspora in the Middle East is an emerging phenomenon that has profound effects on patterns of stability and instability in the region. Using a descriptive-explanatory method and within the conceptual framework of “military diaspora” and relying on a case study of the performance of this diaspora in target countries, this research answers the fundamental question of what impact has the militarization of the Afghan diaspora had on regional stability in the Middle East between 2011 and 2024? The findings indicate that the Afghan military diaspora, in a context of geopolitical change, has played a dual role as a non-state military actor: on the one hand, it has fueled the escalation of violence, political destabilization, and the strengthening of proxy axes, and on the other hand, in some cases, it has appeared as a deterrent against extremism and interventionism. However, the destabilizing effects of this phenomenon are more pronounced than its stabilizing effects on the Middle East region. In addition, the performance of the Afghan military diaspora depends on the context and strategic interests of the host country; therefore, managing this diaspora requires multi-level measures and constructive cooperation between governments and international institutions in the Middle East region.نظامیشدن دیاسپورای افغان در منطقه خاورمیانه پدیده نوظهوری است که تاثیرات عمیقی بر الگوهای ثبات و بیثباتی در منطقه دارد. این پژوهش با بهرهگیری از روش توصیفی-تبیینی و در قالب چارچوب مفهومی «دیاسپورای نظامی» و با تکیه بر مطالعه موردی عملکرد این دیاسپورا در کشورهای هدف، به این سوال اساسی پاسخ میدهد که نظامیشدن دیاسپورای افغان در فاصله سالهای ۲۰۱۱ تا ۲۰۲۴ چه تأثیری بر ثبات منطقهای خاورمیانه داشته است؟ یافتهها حاکی از آن است که دیاسپورای نظامی افغان، در بستری از تحول ژئوپلیتیک، بهعنوان یک بازیگر نظامی غیردولتی نقش دوگانهای ایفا کرده است: از یکسو به تشدید خشونت، بیثباتسازی سیاسی و تقویت محورهای نیابتی دامن زده و از سوی دیگر، در برخی موارد در نقش عاملی بازدارنده در برابر افراطگرایی و مداخلهگر ظاهر شده است. با این حال، تأثیرات ثباتزدای این پدیده نسبت به اثرات تثبیتکننده آن بر منطقه خاورمیانه پررنگتر است. به علاوه، عملکرد دیاسپورای نظامی افغان، وابسته به زمینه و منافع راهبردی کشور میزبان است فلذا مدیریت این دیاسپورا مستلزم تدابیری چندسطحی و همکاری سازنده میان دولتها و نهادهای بینالمللی در منطقه خاورمیانه است.